آداب ومستحبات شير خوارگى
حديث شريف: 1 - از امام صادقعليه السلام نقل است كه فرمود: "شير خوارگى بيستويك ماه است وكمتر از آن ستم است بر كودك."(96) 2 - كسى از امام موسى بن جعفر نقل كرده كه از حضرتعليه السلامپيرامون زنى پرسيدم كه از زنا كودكى آورده وپرسيدم آيا شير اوشايستگى تغذيه را دارد؟ حضرتعليه السلام فرمود: "نه شير او شايستگى دارد ونه شير دختر اوكه از زنا زاده شده است."(97) 3 - در حديث ديگرى آمده است: "كودك با شير زن )گبر( تغذيهنشود ولى با شير زن يهودى ومسيحى كه شراب ننوشد تغذيهمىشود."(98) 4 - امام صادقعليه السلام مىفرمايد: "شير خوارگى از زن يهودىومسيحى بهتر است از زن ناصبى."(99) 5 - امير المؤمنينعليه السلام مىفرمايد: "بنگريد چه كسى به كودكانتانشير مىدهد كه كودك با )آثار روانى( همان شير به جوانى مىرسد."(100) 6 - پيامبر اكرمصلى الله عليه وآله مىفرمايد: "نگذاريد زن احمق يا زنى كه چشماو ضعيف است به فرزندتان شير دهد كه شير اثر وضعى دارد."(101) 7 - حضرت علىعليه السلام مىفرمايد: "براى شير دادن بر گزينيد چنانكه براى ازدواج بر مىگزينيد كه شير سرشتها را تغيير مىدهد."(102) 8 - امام باقرعليه السلام مىفرمايد: "شير زن زيبا وخوشرو به كودكانتاندهيد نه شير زن زشت رو، كه شير اثر وضعى دارد."(103) 9 - فضل ابو العباس از امام صادقعليه السلام پرسيد: "آيا مرد )شوهر(سزاوارتر است نسبت به كودك يا زن؟" حضرتعليه السلام فرمود: "مرد، ولى اگر زن به شويش كه او را طلاقداده بگويد: من كودكم را، با همان اجرتى كه به ديگرى خواهى داد،شير مىدهم در اين صورت آن زن نسبت به كودك سزاوارتر است."(104) تفصيل احكام: 1 - شايسته است زنان را مانع از آن شد كه كودكان مختلف مردم رابىهيچ قيد وبندى شير دهند، زيرا ممكن است فراموش كنند كه بهچه كسى شير دادهاند ومردم در حرام افتند. 2 - پيوند رضاعى موجب حرمت ازدواج وحليت نگاه كردنمىشود، ولى ميان طرفهاى رضاع موجب ارث نمىگردد، بلكه بايدبا يكديگر با نيكى رفتار كنند واگر كودك شير خواره از طرف مادر يتيماست شير دادن او از سوى يك خانواده موجب مىشود او همچونعضوى از اعضاى آن خانواده گردد. 3 - مستحب است كه مادر، كودك خود را با شير خويش تغذيهكند، زيرا شير او قابل جايگزينى نيست، واگر ترسيد مبادا در حالتندادن شير زيانى به طفل رسد، دادن شير بر او واجب مىشود. 4 - مدت شير دادن دو سال كامل است ومادر بايد مدت آن راكامل كند، مگر آن كه بترسد زيانى به خود وارد شود. 5 - مادر مىتواند براى شير دادن به فرزند خود از پدر فرزند اجرتبطلبد، ولى اگر مزدى كه او خواست بيش از مزد معمول باشد پدرمىتواند براى فرزندش زن شيردهاى بگيرد كه ارزانتر تمام شود. 6 - شايسته است پدر ومادر پيرامون از شير گرفتن فرزند با يكديگررايزنى ومشورت كنند. 7 - اگر پدرى مىخواهد زن شيرده اى براى فرزندش برگزيند بهتراست بهترين را انتخاب كند ونسبت به عقل، دين، رفتار، اخلاق،جمال وسلامتى او از بيماريها توجه داشته باشد كه شير اثر وضعىدارد. 8 - مكروه است كه زنى يهودى يا مسيحى را براى شير دادن برگزيند، واولى عدم اختيار زن )گبر( وناصبى براى شيردادن استمگر به هنگام اضطرار، وهمچنين كسى كه شيرش از روسپيگرىباشد. 9 - فقها مىگويند: از آن جا كه همسر برادر محرم انسان نيستوگاهى در يك خانه زندگى مىكنند، وهمى موجب مىشود در نگاهكردن به سختى افتند، لذا شيوهاى را پيشنهاد مىكنند تا اين سختى ازميان برود، وراه آن هم اين است كه برادر با كودكى شير خوار ازدواجكند )به طور مؤقت، يا به طور دائم ولى بعداً او را طلاق دهد(وسپس همسر برادر او، اين شيرخواره را )در مدّت عقد( با شيرشتغذيه كند به گونهاى كه موجب انتشار حرمت گردد، در اين صورتزن برادر، مادر رضاعى همسر او مىگردد كه به اين ترتيب براىهميشه محرم او خواهد بود. 10 - اثبات رضاع با راههاى شرعى وعقلانى ديگرى صورتمىپذيرد، همچون اعتراف وحصول يقين وآنچه اطمينان را موجبشود ونيز شهادت دو عادل ونظاير آن . 11 - اخيراً شاهد آن هستيم كه رحم به اجاره گرفته مىشود،بطوريكه نطفه تلقيح شده زن وشوهر در رحم زنى بيگانه قرار مىگيردوكودك در رحم غير از مادر رشد مىيابد. آيا اين نيز همان حكمرضاع را دارد به اين اعتبار كه كودك در طول چند ماه از آن زن تغذيهكرده تا آن كه عرفاً مادر او تلقى مىشود يا آن كه چنين نيست وآن زننيز همچون ديگر زنان بيگانه است؟ احوط واقوى آن است كه اين زن مادر رضاعى به شمار مىآيدواحكام رضاع بر او بار است، واين از ظاهر آيه مباركه: )وَأُمَّهَاتُكُمُالَّلاتِي أَرْضَعْنَكُمْ( فهميده مىشود واللَّه العالم.
|
|